Mổ sụn chêm ở tuổi dậy thì có cản trở phát triển chiều cao?

Chào bạn Hải (Hà Nội), với thắc mắc về việc can thiệp khâu sụn chêm ở thiếu niên 17 tuổi có nguy cơ tác động tiêu cực đến vóc dáng hay không, chuyên gia y tế xin giải đáp cụ thể như sau:

Sụn chêm sở hữu hình dạng tương tự chiếc lưỡi liềm, tọa lạc ở vị trí giữa xương đùi cùng xương chày khu vực khớp gối. Cấu trúc này đảm nhận chức năng phân tán lực nén, giảm bớt sự ma sát, nâng cao độ ổn định cho toàn bộ ổ khớp. Trong quá trình tham gia các hoạt động thể thao như bóng đá hay bóng rổ, thanh thiếu niên dễ rơi vào tình thế vặn xoắn gối do đổi hướng di chuyển đột ngột hoặc dừng lại bất ngờ, dẫn đến tổn thương rách sụn chêm. Ngoài ra, những va chạm trong sinh hoạt hằng ngày hay sự cố giao thông cũng là tác nhân phổ biến. Khi mắc phải tình trạng này, bệnh nhân thường đối mặt với hiện tượng sưng phồng, cảm giác đau nhức sâu, cơn đau dữ dội hơn lúc vận động, đi kèm chứng cứng khớp hoặc bị kẹt gối - tức chân không thể duỗi thẳng lẫn co gập một cách trọn vẹn.

Phương pháp can thiệp và mức độ tác động đến vóc dáng

Nhờ nguồn tuần hoàn máu nuôi dưỡng dồi dào tại một số vùng, khả năng tự chữa lành tổn thương sụn chêm ở người trẻ tuổi vượt trội hơn hẳn so với lứa tuổi trưởng thành. Đứng trước các trường hợp rách nhẹ, hướng xử trí bảo tồn luôn được các bác sĩ đặt lên hàng đầu. Bệnh nhân sẽ được chỉ định nghỉ ngơi, chườm đá lạnh, băng ép kết hợp nâng cao chi nhằm khắc phục tình trạng phù nề. Việc dùng thuốc hỗ trợ xoa dịu phản ứng viêm đau, kết hợp bài tập vật lý trị liệu giúp nâng cao sức bền cơ bắp, giảm tải gánh nặng lực nén lên sụn chêm, tạo điều kiện để tổn thương tự phục hồi.

Đối với các vết rách có kích thước rộng, triệu chứng đau nhức dai dẳng, khớp liên tục sưng hoặc bị kẹt mà phương pháp bảo tồn không mang lại kết quả, phẫu thuật khâu lại hoặc loại bỏ một phần mô hỏng sẽ được cân nhắc thực hiện. Cần khẳng định rằng, kỹ thuật ngoại khoa này hoàn toàn không làm trẻ vị thành niên bị lùn đi hay cản trở tiến trình phát triển vóc dáng. Lý do là bởi sụn chêm nằm riêng biệt trong ổ khớp, hoàn toàn không phải là sụn tăng trưởng (vốn bố trí tại các đầu xương chày và xương đùi - nơi trực tiếp chịu trách nhiệm cho việc kéo dài xương giúp cơ thể phát triển chiều cao).

Êkíp phẫu thuật khâu sụn chêm cho người bệnh. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Trái lại, nếu ngần ngại không can thiệp phẫu thuật, sự trì hoãn này mới chính là nguyên nhân gián tiếp làm ảnh hưởng tiêu cực đến vóc dáng lẫn sự hoàn thiện thể chất của trẻ. Những tổn thương kéo dài gây bó hẹp phạm vi vận động, cộng thêm các đợt viêm tái phát, cứng khớp, kẹt khớp cùng cơn đau dai dẳng khiến người trẻ không thể duy trì thói quen rèn luyện thể lực phù hợp. Điều này làm suy giảm sự kích thích đối với sụn phát triển, từ đó ngăn cản trẻ đạt được chiều cao tối đa theo tiềm năng gen.

Lộ trình chăm sóc và phục hồi toàn diện sau can thiệp

Ngay khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ tổn thương sụn chêm ở con, phụ huynh nên chủ động đưa trẻ tới các cơ sở y tế đa khoa uy tín - nơi hội tụ đầy đủ các chuyên khoa Chẩn đoán hình ảnh, Chấn thương chỉnh hình, Phục hồi chức năng - Vật lý trị liệu và Dinh dưỡng để có lộ trình chẩn đoán chính xác cũng như trị liệu tối ưu nhất.

Hiện nay, thủ thuật khâu sụn chêm thường ứng dụng công nghệ nội soi ít xâm lấn, giúp gìn giữ tối đa các tổ chức lành lặn xung quanh. Nhờ đó, người bệnh ít chịu đau đớn sau mổ và tiến trình hồi phục diễn ra rất nhanh chóng. Bên cạnh đó, chuyên gia dinh dưỡng sẽ thiết lập chế độ ăn uống khoa học nhằm kiểm soát cân nặng, tránh gia tăng áp lực trọng lượng lên vùng gối đang trong giai đoạn liền thương. Đồng thời, kỹ thuật viên vật lý trị liệu sẽ xây dựng bài tập chuyên biệt, kết hợp các thiết bị hiện đại như sóng xung kích, laser hay điện xung trị liệu để thúc đẩy mô sụn nhanh chóng tái tạo, hỗ trợ bệnh nhân sớm trở lại với sinh hoạt hằng ngày.

Lưu ý quan trọng trong giai đoạn hậu phẫu

Bệnh nhân cần nghiêm túc tuân thủ phác đồ phục hồi theo từng cột mốc và tái khám đúng theo lịch hẹn của bác sĩ. Sau thời gian từ 3 đến 6 tháng, các bác sĩ cùng chuyên gia phục hồi chức năng sẽ tiến hành kiểm tra mức độ liền của sụn, đánh giá lại lực cơ thông qua thiết bị đo chuyên dụng. Nếu các chỉ số đạt yêu cầu, người bệnh hoàn toàn có thể quay trở lại tham gia các hoạt động thể thao bình thường.

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Hy vọng những thông tin trên đã giải đáp được các thắc mắc của bạn; mời bạn tiếp tục đón đọc và khám phá thêm những bài viết bổ ích khác ngay bên dưới!