Ván cờ vĩ đại của Messi

Siêu sao người Argentina vẫn không ngừng nỗ lực để chinh phục những giới hạn của bản thân, từ lần này qua lần khác.

Ngay sau khi tiếng còi kết thúc cuộc đọ sức với Thụy Sỹ tại vòng tứ kết World Cup 2026 vang lên, tôi chợt dâng trào cảm xúc muốn viết một điều gì đó về Messi cùng vũ công Tango (dù trước đó bản thân thấy chẳng cần thiết). Suy cho cùng, vẫn là người nghệ sĩ sân cỏ với chiếc chân trái kỳ diệu năm nào, giống như những ký ức của chuỗi ngày xưa cũ, lại một lần nữa khiến tôi phải ngồi vào bàn và viết nên những dòng này.

Rất mong quý độc giả tại chuyên mục Ý kiến rộng lòng lượng thứ, khi chủ đề này lại chen ngang vào dòng thảo luận đầy sôi nổi về câu chuyện việc làm, đất đai, quyền thừa kế, phương pháp dạy con, điểm số các kỳ thi hay câu chuyện giá của bát phở vẫn giữ nguyên dù giá xăng đã quay về mốc trước thời điểm xảy ra xung đột tại eo biển trung đông... Bài viết này đáng lẽ phải thuộc về chuyên mục thể thao, một không gian dành riêng cho Messi - nhân vật vốn dĩ luôn chiếm sóng dày đặc và ở vị trí tâm điểm trên mọi trang tin từ trong nước đến quốc tế, cũng như khắp các diễn đàn mạng xã hội.

Đôi dòng dông dài như thế, ở bài viết này tôi chỉ muốn trải lòng cùng những ai có chung niềm ái mộ dành cho Messi, và xin phép không nhắc tới bất kỳ một cái tên nào khác. Khách quan mà nói, Messi ở thời điểm hiện tại vẫn tạo nên sự khác biệt độc bản giữa một ngày hội World Cup - nơi các ngôi sao kiệt xuất đang bung tỏa toàn bộ năng lượng trong cuộc đua khốc liệt hướng tới cái đích cuối cùng là chiếc Cúp vàng thế giới.

Tại giải đấu đó, chúng ta chứng kiến một Mpappe đầy sức mạnh hủy diệt trong bộ máy bách chiến bách thắng của tuyển Pháp, một Tây Ban Nha đầy biến hóa với tài năng trẻ Yamal - một phiên bản nâng cấp 2.0 của chính họ giai đoạn 2010, một tập thể tuyển Anh với Hà Duy Kiên (biệt danh tiếng Việt hài hước của Harry Kane mà trang chủ Fifa mới vinh danh cách đây ít ngày), hay một Haaland tràn đầy sức hút của tuổi trẻ, sự phóng khoáng và niềm vui chiến thắng - người dù phải dừng bước sớm nhưng đã kịp để lại những ký ức sâu đậm trong lòng người hâm mộ toàn cầu.

Giữa một kỳ World cup tràn ngập sự bùng nổ và sức trẻ như thế, người ta vẫn thấy một "lão tướng" ở tuổi 39 với phong cách đi bộ theo đúng nghĩa đen xuất hiện trong danh sách những ngôi sao hàng đầu kể trên.

Chỉ riêng việc góp mặt trong hàng ngũ ấy đã là một điều vô cùng đặc biệt, chưa cần bàn tới những khía cạnh chuyên môn khác. Bản thân tôi cùng những người mến mộ anh cũng chỉ kỳ vọng có thế. Nhất là trước khi ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh khởi tranh, những thông tin về chấn thương khiến M10 phải vắng mặt trong các trận giao hữu liên tục xuất hiện trên mặt báo, việc hình dung anh có thể thi đấu trọn vẹn 120 phút ở một trận knock-out là điều không tưởng.

Hợp lý nhất có lẽ là việc anh xuất hiện ở những phút đầu hoặc cuối trận. Đó là những gì chúng ta từng dự đoán. Nhưng thực tế lại diễn ra hoàn toàn trái ngược. Ngoại trừ lượt trận thứ 3 vòng bảng khi cuộc chạm trán đại diện Trung Á chỉ còn mang tính thủ tục, Messi đã cày ải không thiếu một phút nào trong cả 3 trận đấu loại trực tiếp sau đó, góp công lớn đưa đội bóng xứ Tango tiến vào bán kết World cup 2026 lần thứ 2 liên tiếp.

Ngược dòng ký ức về thời điểm cách đây đúng 10 năm, khi Messi đang ngự trị trên đỉnh cao phong độ với 5 Quả bóng Vàng. Cũng vào khoảng thời gian tháng 7 như thế này, anh đã sút hỏng lượt đá đầu tiên trong loạt luân lưu định mệnh với Chile - đối thủ từng gieo sầu cho chính Messi cùng các đồng đội một năm trước đó tại Copa 2015.

Chuỗi 3 thất bại đau đớn ở các trận chung kết liên tiếp, mà đỉnh điểm là trên đất Bzazil năm 2014, đã đẩy mọi áp lực vượt qua giới hạn chịu đựng của cá nhân Messi lẫn toàn thể người dân Argentina. Đối với họ lúc ấy, người được kỳ vọng là truyền nhân của huyền thoại Maradona vĩ đại chỉ mang lại sự thất vọng cùng con số 0 tròn trĩnh. Hình ảnh Messi ngồi lặng người trên thảm cỏ, ánh mắt trống rỗng và vô hồn là một ký ức khó quên. Thật khó để diễn tả hết nỗi buồn khi ấy, tôi nhớ rất rõ cảm giác đó. Khoảnh khắc anh nói lời chia tay đội tuyển quốc gia chính là đỉnh điểm của sự tuyệt vọng.

Chẳng biết có ai từng có suy nghĩ giống tôi không, nhưng tại thời điểm đó, tôi đã tin rằng Messi không còn là cầu thủ yêu thích của mình nữa. Việc anh chấp nhận gục ngã và từ bỏ màu áo tuyển quốc gia khi đang ở độ tuổi sung sức nhất rõ ràng là một thất bại ê chề.

Tôi đã quay lưng, không theo dõi hay đọc bất kỳ tin tức nào liên quan đến Messi trong khoảng 2-3 tháng sau đó. Cũng chính trong giai đoạn này, một bức thư tràn đầy cảm xúc của Enzo Fernández đã được viết ra với tâm nguyện mong người đội trưởng vĩ đại của tuyển quốc gia rút lại quyết định, tiếp tục cống hiến cho màu áo sọc xanh trắng.

Bức thư ấy từng rơi vào quên lãng, cho đến khi cậu bé viết thư năm nào ghi bàn thắng nhân đôi cách biệt vào lưới Mexico, tạo nên bước ngoặt quyết định cho hành trình xưng vương tại Qatar. Và 10 năm sau ngày chấp bút viết thư, chính cậu học trò ngày ấy lại lập công bằng một bàn thắng quý như vàng giúp Argentina vượt qua Cape Verde nhỏ bé trong một trận cầu nghẹt thở.

Messi đã chọn cách không từ bỏ. Anh tiếp tục ván cờ định mệnh của đời mình với trái bóng tròn. Tuy nhiên, cuộc đời thực không phải là câu chuyện cổ tích, việc bạn đứng dậy sau vấp ngã với sự kỳ vọng lớn lao hơn không đồng nghĩa với việc kết quả ngọt ngào sẽ tới ngay lập tức. Nỗi thất vọng vẫn bám lấy Messi như một cái bóng. Nếu như tại Nga 2018 là một tập thể thiếu gắn kết, thì sang năm 2019 lại là những thất bại đắng cay đối với Messi cùng những người yêu mến anh ở cả màu áo câu lạc bộ lẫn đội tuyển, dù anh vẫn liên tục tiếp thêm niềm tin cho người hâm mộ bằng những màn trình diễn cá nhân chói sáng.

Mỗi khi mọi chuyện vừa chớm hanh thông thì giông bão lại ập tới, tấm thẻ đỏ nghiệt ngã tại Copa 2019 như một cái cớ để người hâm mộ Argentina thêm phần khẳng định: Messi thực sự không có chân mệnh thiên tử để mang lại vinh quang cho đất nước.

Thế nhưng, ngay vào thời điểm mà niềm tin trở thành một thứ xa xỉ, tại một giải đấu vắng lặng khán giả do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, số phận đã dẫn dắt người đàn ông khi đó đã bước qua tuổi 30 sang một trang mới hoàn toàn nằm ngoài sự tưởng tượng của người hâm mộ. Họ bước lên ngôi vương Copa 2021, giải đấu mà không ít kẻ gièm pha cho rằng được tổ chức chỉ để dọn đường cho Messi vô địch, một giải đấu "ao làng" đúng nghĩa.

Mặc dù vậy, chính từ cái "ao" bị xem nhẹ đó, những người trung thành ủng hộ Messi đã được tận hưởng niềm hạnh phúc tột độ kéo dài cho đến tận hôm nay. Danh hiệu chính thức đầu tiên cùng đội tuyển quốc gia đã gõ cửa cuộc đời Messi, trong một trận chung kết mà anh chỉ có thể di chuyển chậm rãi trên sân do phần mắt cá chân sưng vồng sau pha va chạm nảy lửa với các cầu thủ Colombia ở trận bán kết trước đó.

Suốt 5 năm qua, những người yêu mến anh đã được sống trong những chuỗi ngày ngập tràn hạnh phúc. Ván cờ giữa Messi với môn thể thao vua, với chính giới hạn của bản thân tưởng chừng sẽ hạ màn một cách nhanh chóng, thì nay lại được tiếp diễn với vô số những ngã rẽ bất ngờ.

Có người nói vô địch cúp liên lục địa thì đã sao, khi tuyển Ý trước đó lên ngôi tại Euro với đội hình già cỗi, trận đấu đó chỉ như một thủ tục; đến Qatar 2022 thì mỗi trận được hưởng một quả phạt đền thì đội nào chẳng vô địch được; Copa 2024 thì không màng tới vì vẫn là giải "ao làng"; còn giải đấu hiện tại thì trận nào cũng ngập tràn sự thiên vị... Đúng thế! (tôi vừa viết tới đây vừa không khỏi mỉm cười), đã là Messi, đã là Argentina thì làm sao thiếu được những tranh cãi.

Chẳng phải họ đã khơi mào cho những cuộc tranh luận nảy lửa từ cách đây suốt 40 năm đó sao, và cái sự tranh cãi rõ ràng là phạm luật khi dùng tay chơi bóng của Maradona theo thời gian bỗng trở nên nhẹ nhàng biết bao (tất nhiên là ngoại trừ người Anh).

Bóng đá Argentina là vậy, một đội tuyển sở hữu lượng người hâm mộ khổng lồ trót trao trọn con tim cho họ, nhưng cũng là nơi để đối thủ trút bỏ mọi sự bực dọc sau mỗi trận đấu. Giữa yêu và ghét luôn là một trạng thái giằng co chưa từng có hồi kết.

Thế nhưng điều đó không thể khiến chúng ta rời mắt, làm sao có thể ngó lơ trước những vũ điệu đi bóng của Maradona năm xưa và giờ đây là Messi. Tôi tin chắc một điều rằng có rất nhiều người giống tôi, sau mỗi trận đấu dưới sức của Messi, chúng ta lại tự bấu víu vào một niềm tin sắt đá: "Trận kế tiếp chắc chắn mọi chuyện sẽ tốt hơn, anh ấy sẽ lại ghi bàn, lại kiến tạo và chiến thắng sẽ trở lại".

Sự kỳ vọng ấy không hề vô căn cứ, nó được đúc kết từ hàng trăm, hàng ngàn trận đấu suốt hai thập kỷ vừa qua, lớn đến mức trở thành một điều hiển nhiên - vượt xa khỏi định nghĩa thông thường của sự mong đợi. Chính vì lẽ đó, đôi khi chứng kiến Messi ghi một bàn thắng mãn nhãn hay thực hiện một đường kiến tạo thiên tài, tôi lại thấy nó thật đơn giản và bình thường. Có lẽ những điều phức tạp nhất nhưng được hiện thực hóa một cách giản đơn nhất chính là đỉnh cao của sự tinh hoa, không chỉ gói gọn trong thế giới bóng đá mà ngành nghề nào cũng vậy.

Messi đã không chọn cách khép lại ván cờ của mình sau đỉnh cao chói lọi tại Qatar 2022, anh tiếp tục hành trình tới giải nhà nghề Mỹ (MLS) như một sự lựa chọn cho những ngày tháng xế chiều của sự nghiệp. Chúng ta từng hình dung anh sẽ ra sân với một tâm thế thư thái nhất, vẫy tay chào người hâm mộ, thực hiện vài đường bóng tài hoa, có thể ghi bàn hoặc kiến tạo nhưng tần suất không nhiều, vừa đá vừa tận hưởng, mệt thì ra nghỉ.

Thực tế lại không diễn ra như vậy. Quan sát cách Messi chơi bóng, tôi thấy không có nhiều khác biệt so với thời kỳ anh khoác áo PSG, có chăng dấu vết của thời gian và tuổi tác chỉ khiến anh hạn chế di chuyển hơn mà thôi. Riêng khát khao chiến thắng trong anh vẫn vẹn nguyên, anh vẫn vào sân và ăn mừng cuồng nhiệt khi ghi bàn thắng quyết định ở những phút bù giờ giúp đội nhà giành thắng lợi, vẫn lộ rõ vẻ bực dọc sau mỗi thất bại, thậm chí sẵn sàng tranh chấp tay đôi với đối thủ hay phản ứng với trọng tài... Anh vẫn thi đấu với tâm thế như những ngày tháng đỉnh cao tại Barca của 20 năm trước. Anh vẫn tìm thấy động lực trong bóng đá và khát khao giành chiến thắng - thêm nhiều lần nữa cho đến khi đôi chân không cho phép.

Nếu nhận định rằng Messi đã trút bỏ hoàn toàn gánh nặng thành tích trong màu áo tuyển quốc gia thì đúng nhưng chưa đủ. Nói chính xác hơn, Messi tự đặt áp lực lên chính mình. Hãy nhìn cái cách anh đối mặt với người gác đền của tuyển Ai Cập gần đây, bất chợt tôi nhận ra sự thiếu tự tin, pha chút hồi hộp và lo âu trong ánh mắt anh. Khối áp lực từ những thất bại trong quá khứ dường như lại đổ dồn về khi cú sút của anh bị thủ môn đối phương khước từ, và đến phút 78, Ai Cập đã vươn lên dẫn trước 2-0.

Một cái kết cay đắng dành cho người thủ lĩnh già nua đã được các cây bút thể thao gạo cội soạn sẵn, chỉ chờ tiếng còi mãn cuộc vang lên để ấn nút xuất bản, thế giới bóng đá chuẩn bị một lần nữa chao đảo. Tuy nhiên, 13 phút điên rồ cuối trận đã đảo ngược mọi kịch bản. Tôi cảm thấy mắt mình nhòe đi khi nghe những lời bình luận của bình luận viên Bá Phú sau trận đấu, đại ý rằng nếu bạn đang có một ngày tồi tệ, gánh trên vai kỳ vọng của bao người và làm hỏng tất cả, hãy nhìn vào Messi, tuyệt đối đừng buông xuôi, hãy tiếp tục bước tiếp.

Dĩ nhiên không phải lúc nào ý chí cũng có thể xoay chuyển được cục diện (bản thân Messi cũng từng nếm trải cảm giác bất lực trong nhiều trận đấu), nhưng riêng ở cuộc đối đầu với Ai Cập, định mệnh dường như đã chọn anh, và kết quả là chúng ta lại được sống trong cảm giác vỡ òa chiến thắng. Những khoảnh khắc cuối trận ấy mang lại cảm giác mượt mà tựa như những nốt nhạc piano vang lên dưới những ngón tay tài hoa của JJ Lin (Lâm Tuấn Kiệt - nhạc sĩ, ca sĩ người Singapore, dù năm nay đã bước qua tuổi 40 nhưng vẫn duy trì đỉnh cao sự nghiệp một cách kinh ngạc giống như Messi vậy).

Thậm chí, đối với cá nhân tôi, hình ảnh Messi tại World cup 2026 phần nào đó còn mang lại sự mãn nhãn hơn cả kỳ World Cup tại Qatar 2022. Giáo sư A. Wenger từng dùng từ "sự bền bỉ" để nói về điều này. Quá chính xác, chưa một lần người ta thấy anh có dấu hiệu muốn dừng lại dù đã thâu tóm toàn bộ những danh hiệu cao quý nhất mà một đời cầu thủ có thể mơ ước.

Có những trận đấu mà rất nhiều người hâm mộ dõi theo Messi chỉ để kỳ vọng anh sẽ tái hiện lại hình bóng của Maradona huyền thoại tại Mexico 1986. Riêng với tôi thì không, bởi Messi là Messi, cớ sao cứ phải đặt anh vào khuôn mẫu của Maradona? Ở thời điểm này, mọi sự so sánh đều trở nên thừa thãi.

Messi vẫn tiếp tục muốn vượt qua chính mình, hết lần này đến lần khác, trong ván cờ không có hồi kết - (Ảnh do AI tạo, dựa trên ý tưởng của tác giả bài viết này lấy cảm hứng từ một bức ảnh có thật).

Chàng tiền đạo này vẫn muốn kéo dài ván cờ với chính giới hạn của bản thân, từ lần này qua lần khác, chỉ để thực hiện một mục tiêu giản đơn: "Bước ra sân, tận hưởng bóng đá và nỗ lực hết mình để giành chiến thắng". Cũng tương tự như đội tuyển Argentina, Messi chính là biểu tượng của sự giằng xé giữa yêu và ghét, giữa một thiên tài bẩm sinh và sự khổ luyện kiên trì, và đó sẽ là câu chuyện được người đời lưu truyền tới cả trăm năm sau.

Nhìn một cách đơn giản hơn, Messi suy cho cùng cũng là một con người bằng xương bằng thịt, đang nỗ lực hoàn thành tốt nhất công việc của mình, tương tự như tôi và các bạn, đều phải lao động kiếm sống và cố gắng để ngày mai gặt hái được nhiều thành công hơn ngày hôm nay.

Các bạn thân mến, chúng ta đã trót dành trọn tình cảm cho người đàn ông nhỏ con này suốt bao năm tháng qua, hãy cùng sát cánh bên nhau để dõi theo những bước chạy cuối cùng của Messi bên quả bóng tròn.

Anh đã viết nên một chương cuộc đời vô cùng vĩ đại cùng môn thể thao vua. Điều này làm tôi nhớ đến hai câu hát kết đầy ý nghĩa trong một tác phẩm rất hay của nhạc sĩ Tạ Quang Thắng: "Hôm nay dẫu có gian nan thì ngày mai là ngày tươi sáng hơn. Tôi sẽ viết nên câu chuyện của cuộc đời riêng tôi".

Cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Hy vọng những chia sẻ trên đã mang lại cho bạn những góc nhìn cảm xúc về hành trình của một huyền thoại. Xin mời các bạn tiếp tục khám phá thêm những bài viết hấp dẫn và cập nhật liên quan ở phần nội dung bên dưới.