Khuyến nghị đưa toàn bộ thông tin giám sát hành trình về cơ quan Cảnh sát giao thông

Nhiều loại xe gồm ô tô vận tải thương mại, xe đầu kéo, phương tiện cấp cứu, cứu hộ và xe nội bộ buộc phải trang bị hệ thống theo dõi lộ trình cùng camera ghi nhận tài xế lẫn khoang hành khách.

Bộ Tư pháp vừa công bố quy trình thẩm định công khai đối với Dự thảo Nghị định quy định về thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách trên phương tiện giao thông đường bộ.

Danh sách các phương tiện thuộc diện bắt buộc lắp đặt hệ thống

Dựa trên nội dung dự thảo, các phương tiện bao gồm ô tô kinh doanh vận tải, ô tô đầu kéo, xe cứu thương, xe cứu hộ giao thông đường bộ, xe vận tải nội bộ có trách nhiệm phải lắp thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách theo quy định tại khoản 2 Điều 35 và khoản 2 Điều 54 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, bảo đảm yêu cầu kỹ thuật theo quy định.

Các phương tiện hoạt động thương mại cần được trang bị đầy đủ công cụ theo dõi tuyến đường, camera giám sát người điều khiển và không gian hành khách.

Những công cụ kiểm soát hành trình, ghi nhận hình ảnh tài xế và không gian khách hàng có khả năng tích hợp linh hoạt trong một hoặc nhiều thiết bị độc lập để gắn lên xe. Dù vậy, hệ thống vẫn phải đảm bảo vận hành đầy đủ mọi công năng và tiêu chuẩn kỹ thuật của từng thiết bị theo quy định và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng.

Chi tiết các danh mục thông tin thu thập

Văn bản pháp quy mới quy định rõ ràng về các nhóm dữ liệu thu được từ thiết bị giám sát hành trình gồm: Hành trình xe chạy, tốc độ vận hành của xe, thông tin về số lần và thời gian dừng xe, đỗ xe, thời gian lái xe liên tục.

Đối với hệ thống máy quay ghi nhận người điều khiển phương tiện, thông tin hình ảnh của người lái xe phải được thu thập liên tục trong mọi điều kiện ánh sáng.

Song song đó, các thông tin thu được từ thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách được ghi nhận liên tục trong mọi điều kiện ánh sáng, gồm hình ảnh trong khoang chở khách, hình ảnh người lên xe và xuống xe.

Nếu hệ thống theo dõi trên xe ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để vận hành các tính năng nêu trên, đơn vị vận hành bắt buộc phải tuân thủ đầy đủ các điều luật hiện hành liên quan đến trí tuệ nhân tạo cũng như quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng.

Thời hạn lưu trữ các nhóm thông tin theo quy định

Cơ quan chủ quản soạn thảo là Bộ Công an đưa ra phương án lưu trữ thông tin giám sát hành trình với thời hạn tối thiểu 30 ngày ngay trên thiết bị, ít nhất 1 năm đối với hệ thống máy chủ dịch vụ và không dưới 3 năm tại trung tâm dữ liệu thuộc Cục Cảnh sát giao thông.

Về dữ liệu thu được từ thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe được lưu trữ trên thiết bị này ít nhất 3 ngày, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách được lưu trữ trên thiết bị này ít nhất 10 ngày.

Bên cạnh đó, cơ quan soạn thảo cũng định hướng các thông tin liên quan đến hành vi vi phạm pháp luật về giao thông của lái xe, hành vi gây mất an toàn giao thông của người lái, vi phạm pháp luật trong khoang chở khách được lưu trữ trên máy chủ dịch vụ ít nhất 3 tháng và trên máy chủ Cục Cảnh sát giao thông ít nhất 3 năm.

Khi kết thúc chu kỳ lưu trữ bắt buộc, toàn bộ thông tin sẽ được tiến hành xóa bỏ hoặc hủy bỏ căn cứ theo các quy định pháp lý và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Quy định này ngoại trừ các trường hợp thông tin cần giữ lại nhằm thực hiện công tác xác minh, xử lý sai phạm, giải quyết các đơn thư khiếu nại, tố cáo, hoạt động điều tra hoặc quản lý nhà nước...

Lực lượng chức năng tiến hành kiểm tra một phương tiện vận tải hành khách trên địa bàn.

Dự thảo khẳng định, quy trình lưu giữ, chuyển giao, khai thác, đồng bộ và phân tích dữ liệu từ thiết bị giám sát trên phương tiện giao thông đường bộ về máy chủ dịch vụ, từ máy chủ dịch vụ về máy chủ Cục Cảnh sát giao thông và việc chia sẻ dữ liệu với các cơ quan có liên quan được thực hiện theo quy định của pháp luật về dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân và quy định khác của pháp luật liên quan.

Văn bản cũng đưa ra nguyên tắc nghiêm cấm sử dụng các thông tin thu thập được vào các mục đích xâm hại tới uy tín, danh dự, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, gia đình hoặc gây ảnh hưởng quyền lợi hợp pháp của bất kỳ cá nhân, tổ chức nào.

Xây dựng trung tâm điều hành thông tin tại Cục Cảnh sát giao thông

Mọi nguồn dữ liệu thu thập được từ hệ thống kiểm soát phương tiện sẽ được dùng làm căn cứ pháp lý phục vụ công tác xử lý các hành vi vi phạm pháp luật và vi phạm về trật tự, an toàn giao thông theo quy định.

Theo lộ trình triển khai, Bộ Công an sẽ đầu tư, xây dựng Hệ thống quản lý dữ liệu thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, thiết bị ghi nhận hình ảnh khoang chở khách trên phương tiện giao thông đường bộ tại Cục Cảnh sát giao thông.

Cơ quan quản lý có thẩm quyền thực hiện việc thanh tra trực tiếp tại các doanh nghiệp vận tải hoặc đơn vị cung cấp hạ tầng máy chủ.

Trong hoạt động tuần tra kiểm soát, nếu phát hiện dấu hiệu sai phạm liên quan tới việc thiết lập, đồng bộ, truyền tải hay bảo quản nguồn thông tin từ thiết bị trên xe, lực lượng CSGT được kiểm tra tại đơn vị kinh doanh vận tải, cung cấp dịch vụ nơi đặt máy chủ dịch vụ để xử lý vi phạm.

Các doanh nghiệp vận tải ô tô, chủ sở hữu phương tiện cùng người điều khiển xe có nghĩa vụ phối hợp, cung cấp đầy đủ thông tin định danh, mật khẩu cùng các đường dẫn kết nối tới hệ thống theo dõi trên xe để phục vụ hoạt động thanh tra từ lực lượng chức năng.

Theo kế hoạch, cơ quan soạn thảo dự kiến sẽ trình Chính phủ xem xét ban hành văn bản pháp quy này ngay trong tháng 7.

Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích và những chuyển động mới nhất về các quy định giao thông vận tải, kính mời quý vị tiếp tục tham khảo các bài viết liên quan ngay phía dưới.