Chi phí xăng dầu leo thang thúc đẩy xu hướng đi xe công nghệ điện tại Trung Quốc

Sự kết hợp giữa làn sóng lao động chuyển dịch sang lĩnh vực gọi xe công nghệ và nguồn cung xe điện giá rẻ dồi dào đang khiến chi phí di chuyển bằng taxi điện tại quốc gia này trở nên tối ưu hơn so với việc tự vận hành phương tiện cá nhân.

Tại các siêu đô thị của Trung Quốc, thị trường dịch vụ taxi và gọi xe trực tuyến đang ghi nhận sự tăng trưởng vượt bậc. Chỉ riêng trong tháng 5, người dân tại đây đã thực hiện tổng cộng 3,05 tỷ chuyến đi. Theo các số liệu thống kê từ cơ quan chính phủ, lượng nhu cầu di chuyển này đã ghi nhận mức tăng 6% kể từ thời điểm căng thẳng quân sự tại Iran bùng phát vào cuối tháng 2, nếu đặt lên bàn cân so sánh với cùng kỳ giai đoạn tháng 3-5/2025.

Nghịch lý thị trường: Giá cước giảm sâu giữa bão giá nhiên liệu

Sự bứt phá này đã phơi bày một trạng thái đối lập rõ rệt trong bức tranh giao thông của Trung Quốc: chi phí gọi xe công nghệ ngày một rẻ đi ngay cả khi giá xăng dầu liên tục thiết lập các cột mốc mới. Giới chuyên gia tài chính đánh giá rằng, việc lực lượng lao động đổ xô đi làm tài xế công nghệ do nền kinh tế tăng trưởng chậm, cộng hưởng với nguồn cung phương tiện điện giá rẻ vô cùng phong phú, đã đẩy giá dịch vụ đi xuống. Xu hướng này vô tình trở thành thâm canh thu hút lượng lớn khách hàng đang muốn tối ưu hóa chi phí vận hành xe cộ.

Anh Li (36 tuổi), hiện đang hoạt động với vai trò tài xế công nghệ bán thời gian ở Bắc Kinh, chia sẻ rằng giá cước hiện đã sụt giảm khoảng 10%-15% so với thời điểm anh mới gia nhập thị trường cách đây nửa năm. "Thị trường cạnh tranh lúc này đang khốc liệt hơn bao giờ hết", anh Li bộc bạch khi đang dừng tại một điểm sạc pin công cộng.

Xe taxi điện của hãng Trung Quốc BAIC. Ảnh: Anonymousfox36

Hiện tượng trái ngược này cũng trở thành chủ đề nóng hổi thu hút nhiều thảo luận trên các nền tảng mạng xã hội. Kể từ khi thị trường ghi nhận các đợt điều chỉnh tăng giá xăng vào tháng 3, vô số bài chia sẻ đã chỉ ra rằng việc lựa chọn taxi hoặc ứng dụng gọi xe lúc này mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn hẳn so với việc tự cầm lái xe cá nhân.

"Đặc biệt trong những giai đoạn giá xăng chạm ngưỡng cao, tôi ưu tiên đặt taxi cho các lộ trình quá dài thay vì sử dụng xe đạp. Phương án này vừa giúp tôi giải phóng bản thân khỏi áp lực tìm kiếm điểm đỗ xe, vừa tiết kiệm đáng kể chi phí nhiên liệu", bà Yang (45 tuổi), một người đang sở hữu ô tô chạy xăng tại Bắc Kinh, bày tỏ quan điểm.

Chiến lược giảm phụ thuộc vào nguồn dầu mỏ nhập khẩu

Tốc độ điện hóa phương tiện công cộng thần tốc

Sự chuyển dịch mạnh mẽ sang các dòng xe taxi điện hóa và sự bùng nổ của mô hình gọi xe công nghệ là minh chứng rõ nét cho thấy hệ thống giao thông Trung Quốc đang từng bước tháo gỡ sự lệ thuộc vào các nguồn dầu mỏ truyền thống. Bước đi chiến lược này giúp Bắc Kinh gia tăng khả năng phòng vệ trước những biến động năng lượng toàn cầu, điển hình như kịch bản eo biển Hormuz bị phong tỏa.

Số liệu từ Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc chỉ ra rằng, khoảng một nửa trong tổng số 1,3 triệu phương tiện taxi đang lưu thông trên toàn quốc đã chuyển sang dùng động cơ điện, thậm chí tỷ lệ này đã tiệm cận mức tuyệt đối 100% tại các đô thị trung tâm.

Hãng gọi xe công nghệ nắm giữ thị phần lớn nhất Trung Quốc là Didi cho biết, doanh nghiệp này đã tích hợp thêm 2 triệu phương tiện thuần điện và xe hybrid vào hệ thống trong năm 2025, qua đó nâng tổng quy mô đội hình xe thân thiện với môi trường lên con số 8 triệu chiếc. Đáng chú ý, các dòng xe thuần điện đang đóng góp tới 75% vào tổng quãng đường lăn bánh của hãng.

Tác động trực tiếp đến cán cân năng lượng quốc tế

Sự dịch chuyển này đã kéo theo lượng tiêu thụ xăng tại Trung Quốc trong tháng 5 sụt giảm 10%, đồng thời nhu cầu dầu diesel cũng giảm 14% so với năm 2025. Điều đặc biệt là xu hướng đi xuống này diễn ra ngay trong bối cảnh khối lượng vận tải đường bộ chung vẫn ghi nhận mức tăng 2% và hoạt động đi lại của người dân trong kỳ nghỉ lễ Quốc tế Lao động đạt quy mô lớn chưa từng có.

Ông Daizong Liu, người đảm nhận cương vị Giám đốc khu vực Đông Á của Viện Chính sách giao thông và phát triển (ITDP) Trung Quốc, phân tích: "Khi chi phí chất đốt leo thang, xu hướng sử dụng ô tô xăng cá nhân của người dân sẽ hạ nhiệt. Song, vì nhu cầu di chuyển thực tế không hề giảm đi, dòng người sẽ có sự chuyển dịch rõ rệt sang các loại hình giao thông công cộng như taxi điện và mạng lưới tàu điện ngầm".

Khả năng thích ứng nhanh nhạy này là lời giải thích hợp lý cho việc Trung Quốc có thể cắt giảm tới 41% lượng dầu nhập khẩu trong tháng 6 so với cùng kỳ năm 2025 mà không cần tác động sâu đến nguồn dầu mỏ dự trữ chiến lược của quốc gia. Nhờ giải pháp này, Trung Quốc đã giảm bớt áp lực mua sắm dầu thô trong bối cảnh thị trường quốc tế đang gặp nhiều căng thẳng nguồn cung do các cuộc xung đột vũ trang, đồng thời góp phần hạ nhiệt đà tăng của giá dầu toàn cầu.

"Căng thẳng địa chính trị dường như đã đẩy nhanh các chuyển biến trong thói quen tiêu dùng vốn đã bắt đầu nhen nhóm từ trước đó. Yếu tố này hỗ trợ Trung Quốc giảm bớt sự phụ thuộc mang tính hệ thống vào năng lượng dầu mỏ, vượt ngoài những dự liệu mà thị trường từng đưa ra", chuyên gia phân tích Natasha Kaneva từ J.P. Morgan nhận định trong báo cáo công bố ngày 2/7.

Thử thách phía trước khi thị trường hạ nhiệt

Dù vậy, tính ổn định lâu dài của xu hướng chuyển dịch này sẽ phải đối mặt với bài kiểm tra thực tế khi mức giá nhiên liệu tại thị trường nội địa có dấu hiệu hạ nhiệt dần.

Theo dự báo từ J.P. Morgan, lượng tiêu thụ xăng tại quốc gia tỷ dân sẽ tiếp tục đi xuống trong năm 2027 nhưng biên độ giảm sẽ chậm lại. Cụ thể, mức sụt giảm ước tính rơi vào khoảng 50.000 thùng/ngày, thu hẹp đáng kể so với mức giảm mạnh lên tới 150.000 thùng/ngày ghi nhận trong năm nay.

Bà Zhang (45 tuổi), một tài xế đang sở hữu đồng thời cả ô tô điện và ô tô hybrid, cho biết bà thường thiết lập chế độ thuần điện cho chiếc xe lai hybrid của mình những lúc giá xăng tăng phi mã.

"Thế nhưng thời gian gần đây, khi nhận thấy giá xăng bắt đầu có xu hướng giảm nhiệt trở lại, tôi lại tranh thủ rẽ vào trạm để nạp đầy bình nhiên liệu cho chiếc hybrid của mình", bà Zhang chia sẻ thêm.

Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi bài viết này. Hy vọng những thông tin trên đã mang lại cho bạn cái nhìn toàn diện về xu hướng chuyển dịch năng lượng trong ngành giao thông vận tải; mời bạn tiếp tục khám phá thêm nhiều bài viết phân tích chuyên sâu và hấp dẫn khác ngay bên dưới.